Ισοτιμία

Της Κορίνας Σαμάρκου

Ένα πάρτι αποκλειστικά για… επαγγελματίες επενδυτές στήνεται τις τελευταίες εβδομάδες στα χρηματιστήρια. Οι διεθνείς αγορές προσφέρουν κέρδη περίπου 7% από τις αρχές Ιουλίου. Όμως τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι για μία ακόμα φορά, οι ιδιώτες επενδυτές έχασαν το ράλι. Φοβισμένοι από τα σενάρια για διπλή ύφεση και τις ανησυχίες για τις επιπτώσεις της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους στην οικονομική ανάπτυξη και στην κερδοφορία των τραπεζών, οι ιδιώτες επενδυτές προτίμησαν να απόσχουν από τα χρηματιστήρια.

Την ίδια στιγμή όμως, αμοιβαία κεφάλαια και συνταξιοδοτικά ταμεία αγοράζουν επιθετικά μετοχές και μέχρι στιγμής βγαίνουν ιδιαίτερα κερδισμένα, καθώς ο συνδυασμός των θετικών αποτελεσμάτων των stress tests, των καλύτερων των προβλέψεων εταιρικών αποτελεσμάτων και των τελευταίων επιχειρηματικών deals θερμαίνει το κλίμα στα χρηματιστήρια.

Οι ευρωπαϊκοί χρηματιστηριακοί δείκτες άγγιξαν τις τελευταίες ημέρες τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων τριών μηνών, καθώς έχουν ανακάμψει κατά 12% από τα χαμηλά έτους, στα οποία βρίσκονταν στις 25 Μαΐου.

Στη διατήρηση του καλού κλίματος συνετέλεσαν τα αποτελέσματα των stress tests που ανακοινώθηκαν την περασμένη Παρασκευή, δείχνοντας ότι μόνο 7 από τις 91 ευρωπαϊκές τράπεζες που συμμετείχαν στη διαδικασία θα πρέπει να αντλήσουν πρόσθετα κεφάλαια προκειμένου να αντιμετωπίσουν τυχόν επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών. Υποστηρικτικά λειτουργεί, βέβαια, και η ευχάριστη έκπληξη την οποία επεφύλασσαν τα αποτελέσματα των εισηγμένων εταιρειών για το δεύτερο τρίμηνο του έτους.

Από τις επιχειρήσεις του αμερικανικού δείκτη S&P 500 που μέχρι στιγμής έχουν ανακοινώσει τα κέρδη τους για το τρίμηνο, το 80% κατάφερε να ξεπεράσει τις προβλέψεις της αγοράς.

Ενδεικτικό των βελτιωμένων προσδοκιών αλλά και των ελκυστικών αποτιμήσεων θα πρέπει να θεωρηθεί το αυξημένο ενδιαφέρον για συγχωνεύσεις και εξαγορές που καταγράφεται το τελευταίο διάστημα. Η Telefonica συμφώνησε να αποκτήσει τον έλεγχο της Vivo, της μεγαλύτερης εταιρείας κινητής τηλεφωνίας στη Βραζιλία, αντί 7,5 δισ. ευρώ. Παράλληλα, η εταιρεία ειδών οικιακής χρήσης Reckitt Benckiser έκλεισε συμφωνία για την εξαγορά της SSL International (η οποία κατασκευάζει τα προφυλακτικά Durex) αντί 2,54 δισ. στερλινών.

Οι θεσμικοί αύξησαν τις θέσεις τους στα χρηματιστήρια στο 68%

Με τις πιο βραχυπρόθεσμες εστίες ανησυχίας για τις αγορές να απομακρύνονται, οι θεσμικοί επενδυτές δεν έχασαν την ευκαιρία να τοποθετηθούν στις μετοχές. Δημοσκόπηση της Citigroup έδειξε ότι τα θεσμικά χαρτοφυλάκια αύξησαν την έκθεσή τους στα χρηματιστήρια στο 68%, που είναι το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 15 μηνών και σαφώς αυξημένο σε σχέση με το 65% του Απριλίου. Την ίδια στιγμή, όμως, η αναλογία αισιόδοξων/απαισιόδοξων εκτιμήσεων σε δημοσκόπηση της Αμερικανικής Ένωσης Ιδιωτών Επενδυτών υποχώρησε στα χαμηλότερα επίπεδα από τον Ιούλιο του 2009.

Σημειώνεται ότι η τελευταία φορά που οι απόψεις των επαγγελματιών διαχειριστών κεφαλαίων διέφεραν τόσο πολύ έναντι εκείνων που εκφράζουν οι ιδιώτες επενδυτές ήταν το Μάρτιο του 2009, όταν ακολούθησε ράλι του αμερικανικού δείκτη S&P 500 κατά 63%.

Πάντως, οι ξένοι αναλυτές εκτιμούν ότι η τελευταία άνοδος των χρηματιστηρίων μπορεί να συνεχιστεί βραχυπρόθεσμα. «Αυτό είναι συνήθως ένα δύσκολο στάδιο του οικονομικού κύκλου για τις μετοχές: Όταν ο δείκτης ISM για τη δραστηριότητα στο μεταποιητικό τομέα μεταβάλλει την πορεία του από ανοδική σε καθοδική και οι προβλέψεις για τα εταιρικά κέρδη αρχίζουν να αναθεωρούνται προς τα κάτω, οι μετοχές συνήθως κινούνται σταθεροποιητικά», αναγνωρίζει η ομάδα στρατηγικών αναλυτών της Credit Suisse, με επικεφαλής τον Andrew Garthwaite.

Παρόλα αυτά, ο οίκος εξακολουθεί να δηλώνει θετικός για τα χρηματιστήρια, καθώς αποκλείει το ενδεχόμενο νέας ύφεσης και θεωρεί ότι οι αποτιμήσεις των μετοχών προεξοφλούν εξελίξεις χειρότερες από αυτές που έρχονται.

Οι βραχυπρόθεσμες προοπτικές των χρηματιστηρίων είναι θετικές, συμφωνεί και η JP Morgan, έστω και εάν δεν πιστεύει ότι η τελευταία άνοδος των αγορών αποτελεί την απαρχή ενός ράλι που θα έχει σημαντική διάρκεια. Για μία πιο μακροπρόθεσμη ανοδική τάση, θα πρέπει οι προσδοκίες για την ανάπτυξη του 2011 να βελτιωθούν, επισημαίνουν οι αναλυτές του οίκου.

Δημοσκόπηση

Οι διαχειριστές των αμοιβαίων κεφαλαίων, των συνταξιοδοτικών ταμείων και των διάφορων funds που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση της Citigroup εκτιμούν ότι τα περιθώρια για περαιτέρω κέρδη στα χρηματιστήρια είναι αξιόλογα. Συγκεκριμένα, το 54% από αυτούς περιμένει περαιτέρω άνοδο της τάξης του 10-20%.

Γι’ αυτό και η UBS συμβουλεύει τους επενδυτές να είναι πρόθυμοι να αυξήσουν τις τοποθετήσεις τους σε μετοχές ακόμα και σε επίπεδα υψηλότερα από αυτά με τα οποία συνήθως νιώθουν άνετα. Ο οίκος αναβαθμίζει τα χρηματιστήρια της Ευρώπης, υποβαθμίζοντας παράλληλα εκείνα των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας, αλλά εκτιμά ότι σε όλες τις αγορές θα επικρατήσει στο επόμενο διάστημα πιο θετικός τόνος.

Εξάλλου, παρά τα τελευταία κέρδη, οι αποτιμήσεις των μετοχών παραμένουν λογικές, με τον S&P 500 να διαπραγματεύεται 14,9 φορές τα κέρδη του, έναντι του 16,5 που είναι ο μέσος όρος από το 1954 μέχρι σήμερα. Μάλιστα, οι μετοχές του δείκτη είναι ακόμα φτηνότερες εάν κανείς λάβει υπόψη του τα εκτιμώμενα κέρδη των επόμενων 12 μηνών, αφού σ’ αυτή την περίπτωση, το P/E πέφτει στο 11,7%.

Ωφελημένες οι γαλλικές τράπεζες

Αναλυτές εκτιμούν ότι οι αλλαγές στους κανόνες που πέτυχαν οι λομπίστες θα ωφελήσουν περισσότερες τις γαλλικές τράπεζες και τη UBS. Η θετική αντίδραση από τις Deutsche Bank και UBS υπήρξε άμεση, με τον οικονομικό διευθυντή της πρώτης, Stefan Krause να δηλώνει: «Οι αλλαγές που ανακοινώθηκαν είναι ευπρόσδεκτες».

Αντίθετα, η Βασιλεία ΙΙΙ δεν αναμένεται να επηρεάσει ιδιαίτερα τις αμερικανικές τράπεζες, οι οποίες έτσι και αλλιώς προχώρησαν σε αυξήσεις κεφαλαίου συνολικού ύψους περίπου 75 δισεκατομμυρίων ευρώ, έπειτα από την περυσινή διεξαγωγή των δικών τους stress tests, και επομένως διαθέτουν ισχυρότερη κεφαλαιακή επάρκεια.

Σε κάθε περίπτωση, η JP Morgan υπολογίζει ότι η εφαρμογή των νέων κανόνων της Βασιλείας θα επιβαρύνει τον παγκόσμιο τραπεζικό κλάδο κατά 95 δισεκατομμύρια δολάρια, ένα ποσό πολύ χαμηλότερο σε σχέση με τις αρχικές εκτιμήσεις των 263 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Βασιλεία και stress test αποκαθιστούν την εμπιστοσύνη

Ράλι… διπλής ανακούφισης πραγματοποιείται στον ευρωπαϊκό τραπεζικό κλάδο. Από τη μία πλευρά, η ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των stress tests πείθει τους επενδυτές ότι ο κίνδυνος μιας τραπεζικής κρίσης τείνει να εκλείψει και από την άλλη, οι λιγότερο αυστηροί κανόνες που φαίνεται ότι θα επιβάλει τελικά η Βασιλεία ΙΙΙ, απομακρύνουν μια σοβαρή απειλή για την κερδοφορία του κλάδου.

Παρότι η αξιοπιστία των stress tests αμφισβητήθηκε έντονα από τους ξένους αναλυτές, εντούτοις η αγορά φαίνεται ότι τα έκρινε επαρκή. Ενδεικτική είναι η αντίδραση της αγοράς ομολόγων, όπου αποτυπώθηκε τις τελευταίες ημέρες η πεποίθηση ότι ο κίνδυνος μιας τραπεζικής κρίσης στην Ευρώπη έχει πλέον απομακρυνθεί.

Ειδικότερα, η διαφορά ανάμεσα στα credit default swaps (τα ασφάλιστρα έναντι του κινδύνου χρεοκοπίας) των ευρωπαϊκών και των αμερικανικών τραπεζών έχει μειωθεί κάτω από τη μία μονάδα βάσης, αποτυπώνοντας την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στο τραπεζικό σύστημα της Γηραιάς Ηπείρου.

Στις 7 Μαΐου και εν μέσω σοβαρών ανησυχιών για τις επιπτώσεις που θα έχει η ευρωπαϊκή κρίση χρέους στα τραπεζικά χαρτοφυλάκια, η διαφορά αυτή είχε αγγίξει τα επίπεδα ρεκόρ των 23 μονάδων βάσης.

Σημειώνεται ότι πριν από το ξέσπασμα της κρίσης χρέους στην Ευρώπη, οι επενδυτές θεωρούσαν εξίσου φερέγγυες τις ευρωπαϊκές και τις αμερικανικές τράπεζες. Τα στοιχεία της εταιρείας Markit δείχνουν τα creditdefaultswaps των δύο τραπεζικών κλάδων να διαπραγματεύονται περίπου στα ίδια επίπεδα τουλάχιστον από τον Οκτώβριο του 2005 και μέχρι τον Απρίλιο, όταν φούντωσαν οι ανησυχίες για την έκθεση των τραπεζών στα κρατικά ομόλογα της ευρωπαϊκής περιφέρειας. Το γεγονός ότι η συντριπτική πλειοψηφία των τραπεζών -οι 84 από τις 91 που συμμετείχαν στη διαδικασία- πέρασε το stress test, θεωρήθηκε ενδεικτικό ενός κλάδου που εκτός λίγων εξαιρέσεων θεωρείται εύρωστος και ικανός να απορροφήσει τις ζημιές από την κρίση χρέους.

Ο συμβιβασμός

Όπως καθησυχαστικά λειτούργησε και ο συμβιβασμός της αρμόδιας επιτροπής σε ό,τι αφορά τους κανόνες ρευστότητας της Βασιλείας ΙΙΙ με τα αιτήματα των τραπεζών. Η επιτροπή αυτή, η οποία εκπροσωπεί κεντρικές τράπεζες και ρυθμιστικές αρχές από 27 χώρες και θέτει τους κανόνες για την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών όλου του κόσμου, κλήθηκε από το G20 να σχεδιάσει ένα αυστηρότερο πλαίσιο απαιτήσεων προκειμένου να αποτρέψει μια νέα χρηματοοικονομική κρίση σαν και αυτή που ξέσπασε το 2008.

Γαλλία και Γερμανία προσπαθούσαν από πέρυσι να επηρεάσουν τις προτάσεις της επιτροπής, καθώς φοβούνταν ότι οι τράπεζες και οι οικονομίες τους δεν θα άντεχαν την επιβολή αυστηρών κανόνων, ειδικά για όσο καιρό η ανάκαμψη παραμένει επισφαλής.

Τελικά, η επιτροπή της Βασιλείας ικανοποίησε κάποια από τα αιτήματα των τραπεζών. Ειδικότερα, συμφώνησε να επιτρέψει το συνυπολογισμό στοιχείων του ενεργητικού των τραπεζών (μεταξύ των οποίων και οι μειοψηφικές συμμετοχές σε άλλες εταιρείες του χρηματοοικονομικού κλάδου) στα κεφάλαιά τους.

Παράλληλα, ιδιαίτερα σημαντική χαρακτηρίζεται η αναβολή που έδωσε για την επιβολή αυστηρότερων κανόνων σε ό,τι αφορά τη μακροπρόθεσμη ρευστότητα που διαθέτουν οι τράπεζες, έως το 2018, δηλαδή πέντε χρόνια αργότερα από τον αρχικό σχεδιασμό. Έτσι, οι τράπεζες κερδίζουν ένα σημαντικό χρονικό περιθώριο για να συμμορφωθούν με τις νέες απαιτήσεις και επομένως απαλλάσσονται από έναν ακόμα «πονοκέφαλο», την ώρα που προσπαθούν να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις από την κρίση χρέους και τα μέτρα λιτότητας που λαμβάνουν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.